پزوی مکزیک میراثی چندصدساله است که ریشههای آن به دوران استعمار اسپانیا و سکههای نقرهای مشهور «پیس آو ایت (Piece of Eight)» بازمیگردد؛ سکههایی که روزگاری از اروپا و قاره آمریکا تا چین و فیلیپین در مبادلات جهانی به کار میرفتند. بسیاری از مورخان اقتصادی، پزوی مکزیک را یکی از نخستین ارزهای جهانی تاریخ میدانند؛ ارزی که پشتوانه آن نقره معادن مکزیک بود و سکههایش در بنادر آسیا و اروپا دستبهدست میشد. اما پزوی مدرن داستان دیگری دارد. در دهه ۱۹۸۰، تورم شدید و بحرانهای مالی ارزش پول ملی را به شدت کاهش داد. دولت و بانک مرکزی برای مهار این وضعیت، در سال ۱۹۹۳ سه صفر از پول ملی حذف کردند و «پزوی جدید (Nuevo Peso)» را به وجود آوردند؛ هر پزوی جدید معادل هزار پزوی قدیمی بود.
با این حال، تنها یک سال بعد مکزیک وارد یکی از بزرگترین بحرانهای مالی تاریخ معاصر خود شد؛ بحرانی که به «بحران تکیلا» شهرت یافت. بیثباتی سیاسی، خروج سرمایه و فشار بر ذخایر ارزی، دولت را ناچار کرد در دسامبر ۱۹۹۴ اجازه دهد نرخ ارز آزادانهتر تعیین شود. نتیجه، سقوط شدید ارزش پزو و ورود اقتصاد به رکود بود. با وجود این، اصلاحات اقتصادی و حمایتهای مالی بینالمللی به تدریج ثبات را به اقتصاد مکزیک بازگرداند و پزو توانست جایگاه خود را بازیابد. در کنار اسکناسها، سکههای پزو نیز جایگاه مهمی در اقتصاد روزمره مکزیک دارند.
امروزه سکههای ۵۰ سنتاوو، ۱، ۲، ۵، ۱۰ و ۲۰ پزویی در گردش هستند. بسیاری از این سکهها دارای طرحهایی برگرفته از تمدنهای باستانی مکزیک، از جمله آزتکها و دیگر فرهنگهای پیشاکلمبی هستند. بهویژه سکه ۱۰ پزویی با طرح معروف «سنگ خورشید آزتکی» یکی از شناختهشدهترین سکههای مکزیک محسوب میشود.
| واحد پول | پزو |
|---|---|
| نماد | $ |
| بانک مرکزی | بانک مکزیک |
| چاپکننده پول | بانک مکزیک |
| نرخ تورم | ۳/۹۴ درصد (می ۲۰۲۶) |
| جنس اسکناس | پلیمری |
| جمعیت | ۱۳۲,۹۹۷ میلیون نفر (رتبه ۱۱) |
| مساحت | ۱,۹۶۴,۳۷۵ کیلومتر مربع (رتبه ۱۴) |
| تعداد حضور در جامجهانی | ۱۸ بار |

روی این اسکناس تصویر ورود پیروزمندانه نیروهای استقلالطلب به مکزیکوسیتی در سال ۱۸۲۱ و تکمیل فرایند استقلال مکزیک قرار دارد و در پشت این اسکناس، اکوسیستم جنگلهای حرا در ذخیرهگاه زیستکره سیانکائان و تمساح مکزیکی، نمادی از تنوع زیستی جنوب این کشور، دیده میشود.

روی اسکناس ۵۰ پزویی، بخشی از شکوه تمدن آزتک و نمایی از شهر باستانی تنوچتیتلان، پایتخت این امپراتوری، نقش بسته است. در کنار این روایت تاریخی، تصویر اکسلوتل، دوزیست مشهور و بومی مکزیک، در میان آبراهههای سوچیمیلکو دیده میشود؛ گونهای که به یکی از شناختهشدهترین نمادهای طبیعی کشور تبدیل شده است.

اسکناس ۱۰۰ پزویی به «سور خوآنا اینس د لا کروز»، شاعر، نویسنده و اندیشمند برجسته قرن هفدهم اختصاص دارد؛ زنی که از مهمترین چهرههای ادبیات اسپانیاییزبان به شمار میرود. در پشت اسکناس، میلیونها پروانه مونارک که هر سال به جنگلهای مرکزی مکزیک مهاجرت میکنند، چشماندازی از یکی از پدیدههای طبیعی آمریکای شمالی را خلق کردهاند.

تصاویر «میگل ایدالگو» و «خوسه ماریا مورلوس»، دو رهبر برجسته جنبش استقلال مکزیک، بر اسکناس ۲۰۰ پزویی نقش بستهاند؛ چهرههایی که نقش تعیینکنندهای در رهایی کشور از سلطه اسپانیا داشتند. در کنار این میراث تاریخی، چشماندازهای خشک و آتشفشانی منطقه ال پیناکاته و تصویر عقاب طلایی، پرنده ملی مکزیک، هویت طبیعی و جغرافیایی کشور را بازتاب میدهد.

چهره «بنیتو خوآرس»، رئیسجمهور اصلاحطلب و یکی از تأثیرگذارترین شخصیتهای تاریخ سیاسی مکزیک، عنصر اصلی این اسکناس است. در پشت اسکناس، نهنگ خاکستری در آبهای ذخیرهگاه ال ویسکاینو به تصویر کشیده شده است.

اسکناس ۱۰۰۰ پزویی به انقلاب مکزیک و چهرههای اثرگذار آن ادای احترام میکند. «فرانسیسکو مادرو»، «هرمیلا گالیندو» و «کارمن سردان» در کنار یکدیگر نماد مبارزه برای دگرگونی سیاسی و اجتماعی کشور هستند. در پشت اسکناس نیز جنگلهای بارانی کالاکمول، بقایای تمدن مایا و تصویر جگوار، بزرگترین گربهسان قاره آمریکا، دیده میشود.

بزرگترین اسکناس مکزیک به «اوکتاویو پاز» و «روساریو کاستِیانوس» اختصاص دارد؛ دو چهره برجسته ادبیات معاصر که آثارشان جایگاهی ویژه در فرهنگ و هویت مکزیک دارند. در پشت اسکناس، اکوسیستم جنگلهای خشک این کشور با تصویر خفاش دماغدراز مکزیکی و چشمانداز مزارع آگاوِ تکیلا به نمایش درآمده است؛ منظرهای که پیوند طبیعت، کشاورزی و یکی از شناختهشدهترین نمادهای فرهنگی مکزیک را نشان میدهد.